Kaşındıkça kızaran, kızardıkça daha çok kaşınan bir cilt… Egzama, özellikle çocuklarda sık görülen, ancak her yaşta ortaya çıkabilen bir hastalık. Kişinin uykusunu, işini ve özgüvenini etkileyebiliyor. Egzama nedir, nasıl kontrol altına alınır?
Egzama nedir?
Egzama, cildin iltihaplanarak kuruduğu, kızardığı ve kaşındığı durumların ortak adıdır. En sık görülen türü, tıp dilinde atopik dermatit olarak adlandırılır. Bu hastalarda cildin koruyucu bariyeri zayıftır; cilt nemini tutamaz, dış etkenlere karşı aşırı duyarlı hâle gelir. Egzama bulaşıcı değildir.
Egzama belirtileri nelerdir?
• Şiddetli kaşıntı; geceleri artar
• Ciltte kuruluk, pullanma
• Kızarık, bazen sulantılı ve kabuklu döküntüler
• Uzun süre kaşınan bölgelerde ciltte kalınlaşma ve koyulaşma
• Çatlaklar; özellikle ellerde ve parmaklarda
Bebeklerde döküntüler genellikle yanaklarda ve saçlı deride, çocuklarda dirsek içi ve diz arkasında, yetişkinlerde ellerde, boyunda ve göz kapaklarında görülür.
Egzama türleri
• Atopik dermatit: Genellikle bebeklikte başlar; ailede astım, saman nezlesi ya da egzama öyküsü sıktır.
• Temas egzaması: Deterjan, nikel içeren takılar, parfüm, saç boyası gibi maddelerle temas sonrası gelişir.
• El egzaması: Elleri sık yıkayanlarda, temizlik ve sağlık çalışanlarında, kuaförlerde yaygındır.
• Seboreik egzama: Saçlı deride, kaşlarda ve burun kenarlarında yağlı, sarımsı pullanma yapar.
Egzamayı neler tetikler?
• Sıcak su, uzun süren duşlar
• Sabun, deterjan, çamaşır yumuşatıcısı
• Yünlü ve sentetik giysiler
• Kuru ve soğuk hava, kalorifer
• Terleme
• Stres
• Ev tozu akarları, polenler, hayvan tüyleri
• Enfeksiyonlar
• Bazı çocuklarda besin alerjileri
Egzamaya ne iyi gelir?
1. Nemlendirin: Tedavinin temeli budur. Parfümsüz, yoğun kıvamlı nemlendiricileri günde en az iki kez, bol miktarda sürün. Duştan sonraki ilk üç dakika içinde, cilt hafif nemliyken sürmek etkiyi artırır.
2. Duş alışkanlığınızı değiştirin: Ilık suyla, 5-10 dakikayı geçmeyen duşlar alın. Sabun yerine parfümsüz, cildi kurutmayan temizleyiciler kullanın. Lif ve keseyle ovmayın; havluyla silmek yerine tamponlayarak kurulayın.
3. Kaşımayın: Kaşımak cildi tahriş eder ve enfeksiyona yol açar. Tırnakları kısa tutun; kaşıntıyı hafifletmek için soğuk kompres uygulayın.
4. Pamuklu giyinin: Giysileri parfümsüz deterjanla yıkayın, iyice durulayın.
5. Ellerinizi koruyun: Temizlik ve bulaşık işlerinde içi pamuklu eldiven kullanın.
6. Tetikleyicilerinizi tanıyın ve onlardan uzak durun.
Egzama nasıl tedavi edilir?
Alevlenme dönemlerinde hekim, iltihabı baskılayan kortizonlu kremler ya da kortizon içermeyen bağışıklık düzenleyici kremler reçete eder. Kortizonlu kremler, hekimin önerdiği güçte, sürede ve bölgede kullanıldığında güvenlidir; korkulan yan etkiler çoğunlukla kontrolsüz ve uzun süreli kullanımda ortaya çıkar. Kaşıntı için ilaç, enfeksiyon gelişirse antibiyotik eklenebilir. Ağır ve dirençli olgularda ışık tedavisi ve yeni kuşak ilaçlar kullanılmaktadır.
Egzama tamamen geçer mi?
Bebeklikte başlayan egzama, çocukların büyük bölümünde okul çağına doğru hafifler ya da kaybolur. Yetişkinlerde alevlenme ve yatışma dönemleriyle seyreder. Kalıcı bir çözüm olmasa da doğru cilt bakımıyla alevlenmeler seyrekleşir.
Ne zaman doktora gidilmeli?
Kaşıntı uykuyu bozuyorsa, döküntüler yayılıyorsa, sarı kabuklanma, irin ve ağrı gibi enfeksiyon belirtileri varsa ya da evde bakımla düzelme olmuyorsa bir dermatoloji uzmanına başvurun. Başkasına yazılmış kremleri ya da içeriği belirsiz "egzama kremlerini" kullanmayın.
Alerjik hastalıklar hakkında saman nezlesi nedir ve astım nedir haberlerimize bakabilirsiniz.
İlgili Haberler
Saman Nezlesi Nedir? Alerjik Nezle Belirtileri ve Bahar Alerjisine İyi Gelen Yöntemler
Astım Nedir? Astım Belirtileri, Tetikleyicileri ve Kriz Anında Yapılması Gerekenler
D Vitamini Eksikliği Belirtileri Nelerdir? D Vitamini Kaç Olmalı, Nasıl Yükselir?
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tanı ve tedavi için mutlaka hekiminize başvurun.
Görsel: Unsplash
